Gevangen in het web van Facebook

Het zat er al even aan te komen, maar vorige week ging Facebook door de grens van een miljard gebruikers. Een opsteker die het bedrijf wel kon gebruiken na de mislukte beursgang. Hoewel ‘mislukt’ een relatief begrip is in dit geval. Wie van een miljard mensen persoonlijke gegevens in zijn database heeft zitten is spekkoper in deze digitale tijden. Aan wie vertrouwen we ons persoonlijk leven eigenlijk toe? Wie zitten er achter dit succes?

Katherine Losse, kortweg Kate, stuurde op een avond in 2006 min of meer terloops haar cv op naar het bedrijfje Facebook in Sillicon Valley, dat online smoelenboeken voor universiteiten maakte. Ze had literatuurwetenschap gestudeerd en was gefascineerd door de opkomende sociale media. Kate werd aangenomen op de afdeling Customer Support. Investeerders hadden Facebook-oprichter Mark Zuckerberg ervan weten te overtuigen dat zo’n afdeling nodig was. Kate was de derde medewerker in een team waarvan de medewerkers op uurbasis betaald werden. De eerste jaren leefde ze van een minimum inkomen, terwijl ze samenwerkte met programmeurs die zich al multimiljonair konden noemen. Bij Facebook gaat technologie boven alles, ook in de beloning.

In 2010 vertrok Kate bij Facebook, in grootte inmiddels een veelvoud van het bedrijf waar ze begon. Belangrijkste reden: ze geloofde er niet meer in. Ze had het geschopt tot ghostwriter van Zuckerberg. Op de dag waarop ze haar beslissing om te vertrekken kenbaar maakte, werd haar bureau verhuisd van de kamer naast Zuckerberg naar een onbeduidende afdeling ergens in een hoekje van het kantoorgebouw. Ongelovigen kan Zuckerberg in zijn nabijheid niet verdragen.

Facebook is een religie. Dat is de belangrijkste conclusie die ik trek na het lezen van dit boek. Medewerkers worden geacht hun hele leven aan het bedrijf te wijden. Met aantrekkelijke premies worden ze gestimuleerd om in de directe omgeving van het bedrijf te komen wonen. Dag en nacht moeten ze bereikbaar zijn. Werktijden doen er nauwelijks toe, vooral niet voor de echte nerds. Zolang ze maar toegewijd zijn aan het grote ideaal.

Wat is het ideaal van Facebook dan? Losse citeert Zuckerberg: “Ik denk dat we naar een wereld gaan waarin we allemaal cellen zijn van één groot organisme, waar we automatisch met elkaar communiceren en onbegrensd met elkaar samenwerken.” Binnen de Facebook-gemeenschap zocht Losse naar echte vriendschap, echt contact. Tussen de regels door geeft ze een mooie inkijk in het leven van de Havard-ballen en Stanford-nerds die ‘het grote organisme’ realiseren waaraan velen zich uitleveren. Ze leven decadent, in een cocon, gaan alleen met elkaar om. Communiceren doen ze eigenlijk alleen online. Offline komen ze niet veel verder dan flauwe grappen (‘trollen’) en vermijden ze werkelijk contact. Als Kate met een goede vriend en collega tot enige intimiteit lijkt te komen, die op het laatste moment afgewend wordt, schrijft ze: “Echte intimiteit is in een virtuele, op publiciteit gerichte wereld het derde wiel aan de wagen, en wij moesten dat tot elke prijs vermijden.”

‘Jonge Heerser’ geeft een interessante inkijk in de wereld van Sillicon Valley. Een wereld die niet bestaat uit louter techneuten die software maken die toevallig erg handig is. De ambities zijn veel groter. De macht van sociale netwerken is in onze leefwereld zo groot geworden, dat enig inzicht in de leefwereld en ambitiies van de scheppers van deze wereld onontbeerlijk is geworden. ‘Jonge Heersers’ is daarin zeer behulpzaam. Het is een goed geschreven inkijk, met hier en daar scherpe en nuttige analyses.

Arie Kok

N.a.v. ‘Jonge Heersers, het hart van het sociale netwerk’ door Katherine Losse, uitgeverij Arbeiderspers, 240 pagina’s, € 19,90.

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Boeken, Recensies

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s