A grief observed

Persoonlijk drama levert doorgaans de beste literatuur op. Zo hard is het leven van een schrijver wel. Als er een geliefde ziek wordt of je kind overlijdt, krijgt de schrijverij de urgentie die een goed verhaal nodig heeft.

Adri van der Heijden, beter bekend als ‘A.F.Th.’ schreef al een meter romans bij elkaar. Goed spul, waar hij menige nominatie en prijs mee binnensleepte. In 2007 nog won hij met ‘Schervengericht’ de prestitieuze AKO Literatuurprijs. Op Eerste Pinksterdag 2010 overleed het enige kind van Van der Heijden en zijn vrouw Mirjam Rotenstreich als gevolg van een nachtelijk verkeersongeluk. Tonio is dan 22 jaar oud. Van der Heijden legt de roman waar hij aan werkte aan de kant en begint te schrijven aan een requimroman. Een jaar na de fatale nacht verschijnt ‘Tonio’. Ruim 600 pagina’s over vader, moeder en zoon, een gezworen driemanschap. We zien Tonio geboren worden, maken mee dat hij leert fietsen, naar school gaat, eindexamen doet en vriendinnetjes heeft. De dag van zijn overlijden en de weken erna zijn het raamwerk waarbinnen het verhaal verteld wordt. Van der Heijden spaart zichzelf niet en laat de lezer heel dichtbij komen. Dat is moedig en eerlijk. Bovendien kan Van der Heijden echt goed schrijven. Dat alles maakt ‘Tonio’ tot een zeer leesbaar, maar hartverscheurend boek.

Waar moet je heen met zo’n intens verdriet. Toevallig las ik deze vakantie ook de klassieker ‘Verdriet, dood, geloof’ van C.S. Lewis. ‘A grief observed’ in het Engels. Joy, de liefde van zijn leven, is overleden aan kanker. Lewis houdt een dagboek van de dagen van rouw bij. Ook Lewis laat zich zonder scrupules in zijn hart kijken. Wie is hij nog na dit verlies? Wat kan hij nog geloven? Waar is God? Lewis vergelijkt geloven met een koord. Je kunt ervan zeggen dat het sterk genoeg is om eraan te gaan hangen, maar dat krijgt pas waarde als ze je aan dat koord boven een afgrond laten bungelen. Vertrouw je dan ook op de kwaliteit van het koord?

‘Tonio’ zal veel ouders die een kind verloren hebben troost bieden, omdat ze zich herkennen in de heftige gevoelens van leegte, boosheid en verdriet. Maar welke wezenlijke troost heeft het te bieden? Lewis durft aan het koord te gaan hangen en zich in zijn diepste verdriet aan zijn geloof in God vast te klampen. Lees deze twee boeken na elkaar, in de goede volgorde, zou ik zeggen.

Arie Kok

Gepubliceerd in de rubriek Uitgelezen in Reveil oktober 2011.

Een reactie plaatsen

Opgeslagen onder Boeken, Columns, Recensies, Reveil, Uitgelezen

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s